મનુષ્યોમાં લિંગ નિશ્ચયનની પ્રક્રિયાનું વર્ણન કરો.

(N/A) મનુષ્યોમાં લિંગ નિશ્ચયનની પદ્ધતિ $XX: XY$ પ્રકારની છે.
મનુષ્યોમાં $23$ જોડ રંગસૂત્રોમાંથી $22$ જોડ રંગસૂત્રો નર અને માદા બંનેમાં સમાન હોય છે,જેને દૈહિક રંગસૂત્રો (autosomes) કહેવામાં આવે છે.
$23$મી જોડ લિંગી રંગસૂત્રોની છે. માદામાં $X$-રંગસૂત્રોની એક જોડ $[XX]$ હોય છે,જ્યારે નરમાં એક $X$ અને એક $Y$ રંગસૂત્ર $[XY]$ હોય છે.
નરમાં શુક્રકોષજનન દરમિયાન,બે પ્રકારના જનનકોષો ઉત્પન્ન થાય છે.
કુલ ઉત્પન્ન થયેલા શુક્રકોષોમાંથી $50\%$ શુક્રકોષો $X$-રંગસૂત્ર ધરાવે છે અને બાકીના $50\%$ શુક્રકોષો દૈહિક રંગસૂત્રો ઉપરાંત $Y$-રંગસૂત્ર ધરાવે છે.
આ સ્થિતિને નર વિષમયુગ્મતા (male heterogamety) કહેવામાં આવે છે.
$Y$-રંગસૂત્ર ધરાવતા શુક્રકોષોને એન્ડ્રોસ્પર્મ્સ અને $X$-રંગસૂત્ર ધરાવતા શુક્રકોષોને ગાયનોસ્પર્મ્સ કહેવામાં આવે છે.
માદા માત્ર એક જ પ્રકારના અંડકોષ ઉત્પન્ન કરે છે,જેમાં $X$-રંગસૂત્ર હોય છે.
જો અંડકોષ $X$-રંગસૂત્ર ધરાવતા શુક્રકોષ સાથે ફલિત થાય,તો યુગ્મનજ માદા $[XX]$ માં વિકાસ પામે છે અને જો અંડકોષ $Y$-રંગસૂત્ર ધરાવતા શુક્રકોષ સાથે ફલિત થાય,તો બનતો યુગ્મનજ નર $[XY]$ હોય છે.
આમ,અંડકોષને ફલિત કરતા શુક્રકોષનું જનીનિક બંધારણ બાળકના લિંગનું નિર્ધારણ કરે છે.
દરેક ગર્ભાવસ્થામાં બાળક નર કે માદા હોવાની $50\%$ શક્યતા હોય છે.
આથી,આ એક સંભાવના પર આધારિત ઘટના છે અને પુત્રીના જન્મ માટે સ્ત્રીઓને દોષિત ઠેરવવી જોઈએ નહીં.